Yaz aylarında sıcak havalar ruh halimizi nasıl etkiliyor? Psikolog Sare Şen, sıcaklığın öfke, stres, uyku düzeni ve duygu kontrolü üzerindeki etkilerini anlattı.
Yaz aylarında kendinizi daha tahammülsüz, gergin ya da öfkeli hissediyorsanız yalnız değilsiniz. Çünkü sıcak hava sadece bedenimizi değil, ruh halimizi de etkileyebilir. Havaların iyice ısındığı bu günlerde birçok kişi kendini daha çabuk sinirlenirken, sabırsızlaşırken ya da küçük olaylara beklediğinden daha büyük tepkiler verirken bulabiliyor.
Trafikte kısa sürede öfkelenmek, evde daha tahammülsüz hissetmek ya da iş yerinde dikkatin daha çabuk dağılması... Araştırmalar, aşırı sıcakların insanların ruh hali, dikkat düzeyi ve öfke kontrolü üzerinde etkili olabileceğini gösteriyor. Peki sıcak hava psikolojimizi neden bu kadar etkiliyor?
Vücudumuzun belirli bir ısı dengesini koruması gerekir. Hava sıcaklığı arttığında bedenimiz bu dengeyi sağlamak için daha fazla enerji harcar. Bu durum fiziksel yorgunluğa neden olurken, zihinsel enerjimizi de etkileyebilir.
Kendimizi daha halsiz hissettiğimizde dikkatimizi toplamak zorlaşabilir, sabrımız azalabilir ve günlük streslere karşı daha hassas hale gelebiliriz. Yani bazen bizi öfkelendiren şey olayın kendisi değil, o olaya verecek psikolojik enerjimizin azalmasıdır.
UYKU KALİTESİNİN ÖNEMİ
Sıcak havalarda birçok kişi daha zor uyur ya da sık sık uyanır. Kalitesiz uyku ise ertesi gün sadece yorgun hissetmemize neden olmaz; aynı zamanda duygu düzenleme becerimizi de olumsuz etkileyebilir. Yeterince dinlenemeyen bir zihin, günlük hayattaki küçük aksilikleri bile daha büyük bir sorun gibi algılayabilir. Bu nedenle yaz aylarında yaşanan tahammülsüzlüğün nedenlerinden biri de bozulan uyku düzenidir.
SICAK HAVA HERKESİ AYNI ŞEKİLDE ETKİLEMEZ
Hayır. Yoğun iş temposu, stres, kaygı düzeyi, kronik yorgunluk ve yaşam koşulları bu etkiyi artırabilir ya da azaltabilir. Özellikle zaten zor bir dönemden geçen kişiler, sıcak havanın etkilerini daha yoğun hissedebilir.
YAZ AYINI RAHAT GEÇİRMEK İÇİN YAPMANIZ GEREKENLER
1. Kendinize karşı daha anlayışlı olun
Son günlerde daha çabuk sinirlendiğinizi fark ettiyseniz önce kendinizi suçlamak yerine bedeninizin ve zihninizin zorlayıcı hava koşullarına uyum sağlamaya çalıştığını hatırlayın. Bu farkındalık bile öfkenizi yönetmenize yardımcı olabilir.
2. Susamayı beklemeden su için
Yeterli sıvı tüketimi yalnızca fiziksel sağlığımız için değil, zihinsel performansımız için de önemlidir. Vücudun susuz kalması, halsizlik ve dikkat dağınıklığını artırabilir.
3. Uykunuzu önemseyin
Mümkün olduğunca serin bir ortamda uyumaya çalışın. Düzenli uyku, duygularımızı yönetebilmenin en güçlü destekçilerinden biridir.
4. Gün içinde kısa molalar verin
Sıcak havalarda kendinizden her zamanki performansı beklemek gerçekçi olmayabilir. Kısa yürüyüşler yapmak, birkaç dakika derin nefes almak ya da serin bir ortamda dinlenmek bile zihinsel yükünüzü hafifletebilir.
5. Tepki vermeden önce kısa bir duraklama yapın
Kendinizi öfkelenirken fark ettiğinizde hemen tepki vermek yerine birkaç saniye durup derin bir nefes almak, olaylara daha sakin yaklaşmanıza yardımcı olabilir. Bazen birkaç saniyelik bir mola bile gereksiz tartışmaların önüne geçebilir.
6. Kendinize iyi gelen küçük rutinleri ihmal etmeyin
Akşam serinliğinde kısa bir yürüyüş yapmak, sevdiğiniz bir müziği dinlemek, açık havada vakit geçirmek ya da gün içinde kendinize küçük molalar vermek ruh halinizi düşündüğünüzden daha fazla destekleyebilir.
Yaz aylarında büyük değişikliklerden çok, düzenli küçük alışkanlıklar psikolojik iyi oluş üzerinde daha kalıcı bir etki bırakabilir.
Özetle; Yaz mevsimi çoğumuz için keyifli anıları çağrıştırsa da aşırı sıcaklar ruh halimizi farkında olmadan etkileyebilir. Bu nedenle son günlerde kendinizi daha gergin, sabırsız ya da tahammülsüz hissediyorsanız bunun sadece karakterinizle ilgili olduğunu düşünmeyin. Bazen bedenimizin hissettiği yükü fark etmek hem kendimize hem de çevremizdekilere karşı daha anlayışlı olmamızı sağlar.
Unutmayın, duygularımızı yönetebilmenin ilk adımı onları fark etmektir. Kendinize biraz daha şefkat gösterdiğinizde, sıcak havanın etkileriyle baş etmek de daha kolay hale gelecektir.
Psikolog/ Çocuk Gelişim Uzmanı
Sare Şen
BİR YORUM YAPIN 0